Zakres znaczeniowy pojęcia domu w języku polskim i chorwackim w czasie pandemii koronawirusa – na przykładzie kampanii medialnej stay at home (2024)
Celem artykułu jest porównanie pojęcia domu we współczesnym języku polskim i chorwackim, w któ -rym jest ono realizowane przez dwa określenia: dom (znaczenie społeczne) i kuća (znaczenie materialne). Dodatkowy kontekst badawczy stanowi perspektywa czasowa, czyli początkowy okres pandemii koronawi-rusa: marzec, kwiecień 2020. Analiza prowadzona jest na podstawie materiałów kampanii internetowej: stay at home, pol. zostań w domu, chorw. ostani doma / ostani kući, które wyekscerpowane zostały za pomocą wyszukiwarki internetowej Google oraz materiałów korpusowych języka polskiego (Monco PL) i chorwac-kiego (hrWaC). Analiza ma charakter synchronicznego badania komparatystycznego, z elementem diachro-nicznym. Zwrócono uwagę na etymologię leksemów: dom – nazwa pochodzenia praindoeuropejskiego, o zasięgu ogólnoeuropejskim i ogólnosłowiańskim; kuća – nazwa pochodzenia prasłowiańskiego, obecnie posiadająca zasięg występowania ograniczony do południowej i wschodniej Słowiańszczyzny. Dokonano również analizy porównawczej zakresów znaczeniowych leksemów dom (pol.) oraz dom i kuća (chorw.), a także frazeologizmów je zawierających w obu językach. Analiza materiału leksykalnego związanego z kampanią medialną stay at home, zostań w domu, ostani doma /ostani kući doprowadziła do wyodręb-nienia trzech kluczowych aspektów pojmowania domu w czasie pandemii: I. domu jako miejsca bezpiecz-nego (aspekt wartości: zdrowie, bezpieczeństwo, odpowiedzialność); II. domu jako miejsca wykonywania różnych aktywności w gronie rodzinnym (aspekt socjalny i psychologiczny); III. możliwości uczestnictwa w świecie zewnętrznym, będąc w domu (nauka, praca, kultura – aspekt przestrzenny). Analiza porównawcza komunikatów w języku polskim i chorwackim, publikowanych w Internecie w ramach akcji stay at home, wykazała ich znaczne podobieństwo tematyczne, językowe, strukturalne. Pewne różnice można dostrzec w dystrybucji leksemów w języku chorwackim; znacznie częściej używana jest w tej kampanii forma osta-ni doma, natomiast ostani kući – marginalnie. Co świadczy o tym, że większą uwagę w czasie pandemii kierowano na socjalne, wspólnotowe znaczenie domu niż materialne.
Keywords: nauki o kulturze i religii