Publiczno-prawne oraz proceduralne podstawy i aspekty odpowiedzialności Rzeczypospolitej Polskiej za naruszenie zasady nieusuwalności sędiów Sądu Najwyższego (2019)
Unia Europejska zapewnia swoim obywatelom rządy prawa, wolność, bezpieczeństwo i sprawiedliwość. Obywatele państw członkowskich UE mają zagwarantowane uprawnienie do zbadania przez niezawisły i obiektywny sąd zgodności z prawem każdej decyzji regulowanej przepisami prawa krajowego i unijnego. Uregulowane w przepisach prawa krajowego środki zaskarżenia muszą być zapewniać skuteczną ochronę prawną w dziedzinach objętych prawem Unii (art.19 ust. 1 TUE). Obowiązkiem władz państw członkowskich UE jest zagwarantowanie prawa do rzetelnego procesu (due process of law). Zagwarantowanie efektywnej kontroli sądowej, mającej na celu zapewnienie osobom i innym podmiotom możliwość korzystania z przysługujących im uprawnień, jest uznawane przez UE za nieodłączną cechę państwa prawa. Trybunał Sprawiedliwości (TS) UE w sprawie C-619/18 orzekł 24.06.2019 r., że powyższe wartości zostały przez Rzeczpospolitą Polską (RP) naruszone. Autor artykułu przedstawia podstawy faktyczne oraz argumenty prawne zamieszczone w powyższym rozstrzygnięciu TSUE. Pozwala zorientować się dlaczego obniżenie wieku przejścia w stan spoczynku sędziów Sądu Najwyższego (SN) oraz przyznanie prezydentowi RP dyskrecjonalnego uprawnienia do przedłużenia czynnej służby sędziom SN, którzy ukończyli skrócony wiek przejścia w stan spoczynku, uznane zostało przez TSUE za naruszenie przepisów prawa unijnego.(abstrakt oryginalny)
Keywords: nauki o polityce i administracji