Zachowanie więzi obojga rodziców z dzieckiem w sytuacji rozstania – rozważania w kontekście diagnozy sądowo-psychologicznej (2021)
W artykule podjęto rozważania nad zagadnieniem celu i istoty diagnozy psychologicznej w sytuacji łącznego wychowania dziecka, gdy dochodzi do rozstania rodziców z perspektywy psychologa sądowego. Autorzy podkreślają konieczność głębszej psychologicznej analizy zagadnienia tak, aby przede wszystkim odpowiedzieć na pytanie: w jaki sposób rozstający się rodzice mogą stworzyć możliwie najkorzystniejsze warunki opieki dla swego dziecka i jak zminimalizować stres towarzyszący nieuchronnie wszystkim członkom rodziny w takiej sytuacji. Poddano dyskusji model rodzicielstwa polegający na zbliżonym angażowaniu się w wychowanie wraz z zamieszkiwaniem dziecka u obojga rodziców, do którego w polskim dyskursie publicznym odnosi się termin „opieka naprzemienna”. Autorzy podsumowują wymieniane w literaturze zalety i wady opieki z tak zwanym „wiodącym rodzicem” i wspólnego wychowania przez obojga rodziców, pokazując znaczenie takiego sposobu organizacji procesu wychowawczego, który przede wszystkim minimalizuje nieunikniony stres dziecka związany z sytuacją rozstania i chroni istniejące więzi. Przedstawiono propozycję, aby w procesie diagnozy psychologicznej na potrzeby sądowe zamiast koncentrować się na tym, który rodzic ma wyższe kompetencje wychowawcze, rozważać, która konkretna sytuacja wychowawcza może być najkorzystniejsza dla dziecka, przy czym jako priorytet uznaje się pielęgnowanie przywiązania. Założenie to implikuje potrzebę zmiany sposobu myślenia rodziców, prawników i psychologów. Dla biegłych psychologów proponowana perspektywa staje się wyzwaniem być może wymagającym nawet przeorganizowania procesu diagnostycznego.
Keywords: psychologia